توصیف جغرافیای تاریخی قمشه درنوشته های سیاحان :

حمدالله مستوفی درسال۷۴۰هجری قمری دراین باره نوشته است:((…واز اصفهان تا دیگر ولایات عجم مسافت برین موجبست: قومشه فارسی: (سرحدفارس)چهارده فرسنگ))ودر ادامه نوشته است که((قمشه,درماقبل آن رااز ملک عراق شمرده اند و سرحد عراق وفارس است وقولنجان قلعه گلین است وچند موضع توابع دارد واز اعمال قومشه است.))

وهمچنین حاج زین العابدین شبروانی به سال۱۲۴۸هجری قمری بیان کرده است که قمشه: ((ازتوابع اصفهان واز اقلیم چهارم,درزمین همار واقع وسمت مشرفش فی الجمله گرفته سه طرفش واسع است.))

یکی از دیوانیان عصر محمد شاه قاجاردرسال۱۲۵۶هجری قمری نوشته((اطراف شهر اراضیش ازاثر سیلاب به مثابه نهر آب بریده بریده است واین شهرقریب به گوهی است که مسمی به دملا است.اصل قصبه واقع است. با بین تنگه ودره ودورشته کوه شرقی وغربی معروف به دملا وشتری.))

نظر خانم ژان دیولافوا درسال۱۲۹۶هجری قمری مطابق با ۱۸۷۸میلادی این است که: ((دشت قمشه درنظر مسافرانی که از اصفهان به آن وارد می شوند منظره عجیبی دارد.دره وسیعی است سبزوخرم که درآن جابه جا دهکده هایی پراکنده شده است.))

درمورد اسفرجان نیز زین العابدین شیروانی به سال۱۲۴۸هجری قمری نوشته است: ((طرف مغرب وجنوبش گرفتهودوطرف کشاده وآن قریه درمحل پست وبلند اتفاق افتاده,وآن قریه ازتوابع قصبه قمشه واقع شده.))

ادوارد پولاک سال۱۲۸۲هجری قمری مطابق با۱۸۶۵میلادی منطقه بین مهیار وگردنه لاشتر را توصیف کرده است: ((راهی که از اصفهان تا به شیرازحدود ده روزطول می کشد درفاصله سه میل آلمانی دشتی را که سراسرآن علف شوره روئیده قطع می کند وآن گاه از طریق معبرتنگ کوتاهی به تخت سنگ های اتشفشانی بالا می رود وازآنجا برفراز سرزمین پراز تپه ماهوری به دشت می پیونددو پس از چهارساعتی به آبادانی با شکوه مهیار که کاروانسرای زیبایی دارد می رسد.))

Untitled-5

قمشه در دوره افشاریه منبع:کتاب تاریخ هزارساله شهرضا

منبع: تاریخ هزارساله شهرضا صفحات۴۲-۴۳

گردآورنده:عمادالدین منصف

رفتن به نوار ابزار